PFAS w wodzie z kranu: Niepokojące wyniki najnowszego badania wody z kranu w Holandii. Analiza danych przedsiębiorstw wodociągowych wykazała duże różnice pomiędzy poszczególnymi częściami kraju. U ponad jednej trzeciej mieszkańców poziom badanych substancji przekracza wartość zalecaną przez RIVM, a w niektórych miejscach jest ponad trzykrotnie wyższy. Najgorzej sytuacja wygląda w dwóch prowincjach. Mieszkańcy mogą już sprawdzić sytuację w swojej okolicy, wpisując kod pocztowy do specjalnej wyszukiwarki.
PFAS w wodzie z kranu. Alarm w Holandii
Greenpeace przeanalizował publicznie dostępne dane pochodzące od dziesięciu holenderskich przedsiębiorstw wodociągowych. Badanie objęło dane dotyczące wody pitnej z 183 lokalizacji w całym kraju. Analizowano obecność PFAS, czyli dużej grupy wytwarzanych przez człowieka związków chemicznych. Ze względu na wyjątkową trwałość są one często określane jako „wieczne chemikalia”.
PFAS mogą przedostawać się do gleby, powietrza i wody. Długotrwała nadmierna ekspozycja na niektóre z tych związków może mieć negatywny wpływ na zdrowie.
Z analizy wynika, że w wodzie dostarczanej do ponad jednej trzeciej mieszkańców Holandii ilość PFAS przekracza wartość zalecaną przez holenderski instytut zdrowia publicznego RIVM.
Najwięcej PFAS w Holandii Północnej i Południowej
Najwyższe wartości odnotowano przede wszystkim w Holandii Północnej i Holandii Południowej. Szczególnie wyróżniają się okolice Zaandam i IJmuiden, gdzie zmierzone wartości były ponad trzykrotnie wyższe od wartości zalecanej przez RIVM. RIVM przyjmuje obecnie wartość 4,4 nanograma PFAS na litr wody.
Przeczytaj także: Pilne ostrzeżenie w Holandii. Niebezpieczne bakterie w wodzie – 85 tysięcy gospodarstw domowych zagrożonych
Według danych opublikowanych przez Greenpeace w Zaanstad odnotowano 14,3 ng/l. W Haarlem i Haarlemmermeer wartości, w zależności od źródła zaopatrzenia, wynosiły od 9,3 do 14,3 ng/l.
Podwyższone wartości stwierdzono również w wielu największych holenderskich miastach. W Amsterdamie było to 9,3 ng/l, w Hadze 8,7 ng/l, w Leiden 7,4 ng/l, a w Rotterdamie 6,9 ng/l.
Nie wszędzie sytuacja wygląda tak samo
Stosunkowo niewiele PFAS wykryto przede wszystkim w wodzie w północnej i wschodniej części kraju, a także w części Brabancji Północnej. Greenpeace nie badał bezpośrednio przyczyn tych regionalnych różnic. Jednym z możliwych wyjaśnień jest jednak sposób pozyskiwania wody pitnej.
Woda pochodząca ze źródeł powierzchniowych jest bardziej narażona na zanieczyszczenie PFAS niż woda podziemna. Może to częściowo tłumaczyć, dlaczego zachodnia część Holandii wypada gorzej.
Czy wodę z kranu w Holandii można nadal pić?
Wyniki badania nie oznaczają, że woda z kranu została uznana za niezdatną do picia. Wartość 4,4 ng/l, do której odnoszą się wyniki badania, jest wartością zalecaną przez RIVM, a nie obowiązującym prawnym limitem. Dla porównania obowiązująca wartość prawna dla sumy określonych PFAS w wodzie pitnej wynosi 100 nanogramów na litr. Wszystkie holenderskie przedsiębiorstwa wodociągowe spełniają ten wymóg.
Zarówno RIVM, jak i organizacje reprezentujące przedsiębiorstwa wodociągowe nadal zalecają picie wody z kranu. Takie samo stanowisko zajmuje Greenpeace. Nie ma więc obecnie zalecenia, aby mieszkańcy przechodzili na wodę butelkowaną.
Około 20 proc. PFAS trafia do organizmu z wodą
Według danych RIVM woda pitna odpowiada za około 20 proc. PFAS przyjmowanych przez człowieka. Większa część ekspozycji pochodzi z innych źródeł, przede wszystkim z żywności i środowiska.
Holenderskie przedsiębiorstwa wodociągowe od dłuższego czasu apelują o ograniczenie PFAS u źródła. Problem polega bowiem na tym, że związki te są niezwykle trwałe i po przedostaniu się do środowiska bardzo trudno je usunąć.
Możesz sprawdzić wodę po swoim kodzie pocztowym
Greenpeace przygotował również specjalną wyszukiwarkę kodów pocztowych. Mieszkańcy Holandii mogą wpisać swój kod i sprawdzić, jakie wartości PFAS odnotowano w wodzie dostarczanej w ich rejonie. Wyniki zostały podzielone na kategorie, dzięki czemu można porównać poziom zmierzony w danej części kraju z wartością zalecaną przez RIVM.