Już w marcu 2026 w Holandii odbędą się wybory samorządowe, które zdecydują o składzie władz lokalnych w wielu gminach i prowincjach. Uprawnionymi do głosowania są także tysiące obcokrajowców. Dla tysięcy Polaków mieszkających w Holandii to ważne wydarzenie, ponieważ także oni mogą wziąć udział w głosowaniu i mieć realny wpływ na decyzje dotyczące m.in. mieszkań, podatków lokalnych, transportu czy edukacji. Oto, kto może głosować, jak się zarejestrować i o czym trzeba pamiętać przed wyborami.
Wybory samorządowe w Holandii w 2026 roku
18 marca 2026 roku w Holandii odbędą się wybory samorządowe, w których mieszkańcy wybiorą składy rad miejskich w całym kraju. W głosowaniu zostaną obsadzone miejsca w aż 342 gminach, a decyzje podjęte przez nowe władze będą miały bezpośredni wpływ na codzienne życie mieszkańców — m.in. w zakresie mieszkalnictwa, opieki zdrowotnej, transportu, ekologii i jakości życia w gminach.
Co ważne, w przeciwieństwie do wyborów parlamentarnych, w wyborach lokalnych mogą brać udział także cudzoziemcy, w tym wielu Polaków mieszkających w Holandii.
Kto może głosować w wyborach samorządowych w Holandii?
Prawo do udziału w wyborach samorządowych w Holandii mają:
- obywatele krajów Unii Europejskiej, w tym Polacy
- obywatele spoza UE, którzy mieszkają w Holandii nieprzerwanie od co najmniej pięciu lat
Osoby uprawnione do głosowania otrzymają pocztą kartę do głosowania (stempas) na adres zameldowania. W dniu wyborów należy zabrać ją do lokalu wyborczego wraz z ważnym dokumentem tożsamości ze zdjęciem, takim jak paszport, dowód osobisty, prawo jazdy lub karta pobytu. Dokument może być przeterminowany maksymalnie do 5 lat.
Przeczytaj także: To najbardziej znienawidzona praca w Holandii. Tyle można na niej zarobić
Wielu cudzoziemców nie wie, że może głosować
Dane z poprzednich wyborów pokazują, że tylko 10–15 procent cudzoziemców skorzystało z prawa do głosowania. Zdaniem ekspertów głównym problemem jest brak informacji oraz bariera językowa.
Wielu obcokrajowców nie zdaje sobie sprawy, że nie tylko mogą głosować, ale w niektórych przypadkach także kandydować do rad miejskich. Informacje o wyborach są często dostępne wyłącznie w języku niderlandzkim, co skutecznie zniechęca część mieszkańców do udziału w procesie demokratycznym.
Jak zapisać się na wybory samorządowe w Holandii?
Dla obywateli Unii Europejskiej, w tym Polaków, w większości przypadków nie jest wymagane żadne dodatkowe zgłoszenie. Jeśli jesteś zameldowany w gminie (gemeente), posiadasz numer BSN i widniejesz w rejestrze mieszkańców BRP, zostaniesz automatycznie wpisany na listę wyborców do wyborów samorządowych. Oznacza to, że nie musisz składać żadnego wniosku ani rejestrować się osobno. Przed wyborami otrzymasz pocztą stempas, czyli kartę do głosowania, na adres zameldowania, czytamy na stronie Państwowej Komisji Wyborczej Holandii Kiesraad.nl.
Specjalne inicjatywy dla cudzoziemców
Aby zwiększyć świadomość, w niektórych miastach — m.in. w Eindhoven — uruchamiane są specjalne inicjatywy informacyjne w języku angielskim. Programy radiowe i kampanie edukacyjne mają pomóc cudzoziemcom zrozumieć proces wyborczy, zasady działania lokalnej polityki oraz prawa wyborcze obcokrajowców.
Celem tych działań jest zwiększenie frekwencji i zachęcenie większej liczby cudzoziemców do aktywnego udziału w wyborach, które mają realny wpływ na życie w miejscu zamieszkania.