Zmiany dla pracowników w Holandii: Tysiące pracowników w Holandii mogą wkrótce stracić prawo do odprawy przejściowej po długotrwałej chorobie. Rząd planuje zlikwidować system rekompensat dla pracodawców już od 1 stycznia 2027 roku, czyli rok wcześniej niż pierwotnie zakładano. Według związków zawodowych zmiana może oznaczać utratę średnio nawet 17 tys. euro dla osób, które po dwóch latach choroby tracą pracę.
Zmiany dla pracowników w Holandii
Obecnie pracownik, który przez dwa lata pozostaje na zwolnieniu lekarskim, nadal jest formalnie zatrudniony. Po tym okresie pracodawca może rozwiązać umowę i wypłacić tzw. odprawę przejściową (transitievergoeding). Od 2020 roku firmy mogły odzyskać te koszty od państwa w ramach specjalnego systemu rekompensat. Rząd chce jednak całkowicie zlikwidować ten mechanizm od początku 2027 roku. Według wyliczeń władz ma to przynieść oszczędności sięgające 831 mln euro.
W praktyce skutki mogą odczuć przede wszystkim osoby, które po długiej chorobie próbują wrócić na rynek pracy. Tylko w ubiegłym roku około 36 tys. osób otrzymało odprawę przejściową po długotrwałej niezdolności do pracy. Średnia wypłata wyniosła wówczas około 17 tys. euro.
Dla wielu pracowników są to pieniądze, które pomagają pokryć koszty życia po utracie zatrudnienia lub umożliwiają przekwalifikowanie się i znalezienie nowej pracy. Związek zawodowy CNV alarmuje, że odebranie tego wsparcia szczególnie uderzy w osoby przewlekle chore, które już wcześniej musiały zmagać się z obniżonymi dochodami.
Powrót „uśpionych umów”?
Największe obawy budzi jednak możliwy powrót tzw. uśpionych umów o pracę. Przed wprowadzeniem rekompensat wielu pracodawców nie rozwiązywało umów z pracownikami przebywającymi na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. Powód był prosty — chcieli uniknąć konieczności wypłaty odprawy. W efekcie pracownik formalnie pozostawał zatrudniony, ale nie wykonywał pracy i nie otrzymywał perspektywy zakończenia swojej sytuacji zawodowej.
To właśnie dlatego w 2020 roku wprowadzono system zwrotów dla pracodawców. Teraz związki zawodowe ostrzegają, że historia może się powtórzyć. Jak argumentuje przewodniczący CNV Hans van den Heuvel: ,,Jeśli chorujesz od dwóch lat, zwykle znajdujesz się już w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Odprawa często pomaga przetrwać lub zdobyć nowe kwalifikacje”.
Przeczytaj także: Holandia pilnie szuka pracowników. Tych zawodów brakuje najbardziej
Problem także dla małych firm
Zmiana może odbić się również na przedsiębiorcach, zwłaszcza właścicielach małych firm. Pracodawca w Holandii już dziś musi przez dwa lata wypłacać wynagrodzenie choremu pracownikowi. Po zakończeniu zatrudnienia dochodzi jeszcze obowiązek wypłaty odprawy. Zdaniem ekspertów prawa pracy dla niewielkich przedsiębiorstw mogą to być koszty sięgające nawet równowartości rocznego wynagrodzenia pracownika. Właśnie dlatego część pracodawców może zacząć szukać sposobów na uniknięcie rozwiązania umowy i wypłaty świadczenia.
Nie tylko chorzy pracownicy stracą wsparcie
Rząd planuje również zakończyć rekompensaty dla przedsiębiorców, którzy zamykają działalność po osiągnięciu wieku emerytalnego i muszą wypłacić odprawy swoim pracownikom. Eksperci zwracają uwagę, że dla wielu właścicieli małych biznesów może to oznaczać konieczność finansowania odpraw z oszczędności przeznaczonych na własną emeryturę.
Przykładem może być właściciel niewielkiego warsztatu czy sklepu, który kończy działalność i nie znajduje następcy. Do tej pory mógł liczyć na wsparcie państwa. Po zmianach będzie musiał sam pokryć wszystkie koszty.
Jak podaje ad.nl, zdaniem organizacji pracowniczych planowane zmiany oznaczają cofnięcie reform, które miały chronić zarówno pracowników, jak i pracodawców. CNV ostrzega, że likwidacja rekompensat może doprowadzić do większej liczby sporów, wzrostu liczby „uśpionych” umów oraz pogorszenia sytuacji osób, które już i tak znalazły się w trudnym położeniu z powodu choroby. Jeśli przepisy zostaną przyjęte w obecnym kształcie, nowe zasady zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku.